In Go we Trust.

Cadeaubon of winkeltegoed: hoe veilig is jouw geld?

Nieuws6 min leestijd

Een cadeaubon in je mailbox, winkeltegoed na een retour en nog een paar lessen op je strippenkaart. Het voelt alsof dat geld gewoon op je wacht. Maar hoelang is je cadeaubon geldig, waar kun je het tegoed besteden en wat gebeurt er als het bedrijf stopt? Belgische plannen om de geldigheid van bonnen te regelen brengen die vragen opnieuw onder de aandacht, ook in Nederland.

België wil meer tijd om je bon te gebruiken

21 News meldde recent dat een Belgisch wetsontwerp met consumentenmaatregelen is goedgekeurd in de commissie Economie. Het voorstel voorziet onder meer in minstens twee jaar geldigheid voor cadeaubonnen en één jaar voor beurtenkaarten, gerekend vanaf het eerste gebruik.

Volgens die berichtgeving moet de verdere parlementaire behandeling nog volgen. Het gaat hier dus om voorgestelde regels, niet om een nieuwe termijn die je nu al op iedere Belgische bon kunt toepassen. De aanleiding is Belgisch; de vraag wat je precies koopt als je vooruitbetaalt, speelt aan beide kanten van de grens.

Hetzelfde saldo, een andere afspraak

Met een gekochte cadeaubon betaal je vooraf voor een latere aankoop bij een of meer aangesloten bedrijven. Een tegoedbon krijg je bijvoorbeeld wanneer je iets terugbrengt en de winkel je een bedrag geeft om later te besteden. Met een strippenkaart koop je vooraf een aantal bezoeken, lessen of behandelingen.

Dat verschil verdwijnt gemakkelijk achter een saldo in een app. Toch zegt het woord ‘tegoed’ nog niet welke afspraak eronder ligt. Bewaar daarom de aankoopbevestiging en voorwaarden, ook als de code al in je digitale portemonnee staat.

Stel dat je €50 cadeau krijgt en iets van €35 koopt. Vraag vóór het afrekenen wat er met de resterende €15 gebeurt. Blijft dat staan, moet je de bon ineens besteden of gelden er andere voorwaarden? Een vriendelijke uitstraling van de app beantwoordt die vraag niet.

In Nederland is een cadeaubon iets anders dan een tegoedbon

Volgens ACM ConsuWijzer moet een in Nederland na 1 januari 2022 gekochte cadeaubon minimaal twee jaar geldig zijn. Een kortere termijn kan een onredelijke voorwaarde zijn die je kunt vernietigen.

Voor een tegoedbon geldt die vaste minimumtermijn niet. De verkoper bepaalt de geldigheid, maar moet die vooraf duidelijk maken. Bij het vrijwillig ruilen van een goed product uit een fysieke winkel kan zo’n tegoedbon de aangeboden oplossing zijn. Voor spijt van die winkelaankoop bestaat namelijk geen algemeen wettelijk retourrecht.

Gooi een verlopen bon dus niet meteen weg, maar neem ook niet aan dat elk soort tegoed automatisch twee jaar geldig is. Zoek eerst uit om welke bon het gaat en welke voorwaarden erbij horen.

Een online retour hoeft geen nieuw winkeltegoed te worden

Je stuurt een online gekochte jas terug en krijgt de keuze tussen terugbetaling en direct beschikbaar winkeltegoed. Dat laatste kan handig zijn als je toch iets anders wilt bestellen. Maak die keuze wel bewust.

Bij een geldige herroeping geldt volgens de Europese consumentenrechtenrichtlijn terugbetaling via hetzelfde betaalmiddel, tenzij je uitdrukkelijk met iets anders instemt. Een webshop mag je terugbetaling dus niet zomaar vervangen door een bon. Betaalde je oorspronkelijk met een cadeaubon, dan is terugbetaling via datzelfde middel juist wel het uitgangspunt.

Niet iedere retour valt onder het herroepingsrecht. Er bestaan uitzonderingen, bijvoorbeeld voor bepaalde gepersonaliseerde producten. Het punt is dat de naam van een knop, zoals ‘retourtegoed’, niet bepaalt waarop je recht hebt.

Vijf vragen voordat je geld laat staan

Wie geeft het tegoed uit? Noteer de bedrijfsnaam en controleer of de winkel waar je wilt kopen het tegoed daadwerkelijk accepteert. Bij een kaart voor meerdere winkels zijn uitgever en deelnemende winkel niet vanzelfsprekend hetzelfde bedrijf.

Wanneer moet je het gebruiken? Zoek de vervaldatum én het startmoment van de termijn. Bij een strippenkaart wil je weten of de klok gaat lopen bij aankoop, activering of de eerste les.

Kun je het besteden zoals jij wilt? Vraag naar online gebruik, deelnemende vestigingen, reserveringen en wat er met een restbedrag gebeurt. Bij een behandeling is ook de beschikbaarheid van afspraken relevant.

Hoe bewijs je wat is afgesproken? Bewaar de bevestiging, voorwaarden en een overzicht van het saldo. Deel een volledige cadeaukaartcode niet in een openbare review of op sociale media.

Wil je dit bedrijf nog iets laten leveren? Controleer recente bedrijfsreviews op ervaringen met bereikbaarheid, terugbetaling en het nakomen van afspraken. Dat helpt bij je afweging, maar garandeert niet dat een bedrijf blijft bestaan.

Een lange geldigheid beschermt niet tegen alles

Een ruime vervaldatum is prettig, maar geen belofte dat de aanbieder over een paar jaar nog actief is. Laat daarom geen groot bedrag staan waar je voorlopig geen bestemming voor hebt. Een klein extra tegoed als lokkertje maakt die afweging niet overbodig.

Gaat een Nederlandse ondernemer failliet terwijl je nog iets tegoed hebt? ACM ConsuWijzer adviseert contact met de curator. Die beheert de afwikkeling. Of je geld terugkrijgt, is onzeker. Bewaar je betaalbewijs en vraag welke procedure voor jouw aanspraak geldt; ga er niet van uit dat een saldo in een app vanzelf wordt terugbetaald.

Voor ondernemers begint vertrouwen vóór de verkoop

Zet de geldigheid en bestedingsvoorwaarden naast de aankoopknop, zodat klanten ze kunnen bekijken voordat ze betalen. Geef bij een strippenkaart ook uitleg over reserveren en beschikbare momenten. Een klant die nog saldo heeft maar nergens terechtkan, ervaart weinig waarde van een lange looptijd.

Maak bij retouren duidelijk wanneer je terugbetaalt en wanneer je winkeltegoed aanbiedt. Laat de klant een echte keuze maken waar dat nodig is. Geef medewerkers dezelfde uitleg, zodat iemand aan de balie, per mail en in de webshop geen drie verschillende antwoorden krijgt.

Jouw ervaring telt, ook voor de volgende koper

Kon je een bon zonder gedoe gebruiken? Of hielp de klantenservice toen een code niet werkte? Vertel in je bedrijfsreview hoe de aanbieder ermee omging. Laat de inwisselbare code zelf achterwege.

Probleem met een aankoop?

Reageert een webshop of verkooppartner niet? Of kom je er samen niet uit? Via het GoTrusted Consumentenloket zet je je klacht helder op papier. De webshop krijgt eerst de kans het op te lossen.

Naar het Consumentenloket

Deel je ervaring met het bedrijf

Goed geholpen door de klantenservice, of liep je juist vast? Schrijf een review over de webshop of het bedrijf. Vertel hoe het contact verliep en of je vraag of klacht is opgelost. Zo help je de volgende klant bij het kiezen van een bedrijf.

Schrijf een bedrijfsreview

Veelgestelde vragen

Is iedere cadeaubon minimaal twee jaar geldig?

De genoemde Nederlandse minimumtermijn geldt voor gekochte cadeaubonnen van na 1 januari 2022. Pas die niet automatisch toe op tegoedbonnen of strippenkaarten. De Belgische maatregelen in het nieuwsbericht worden als wetsvoorstel beschreven.

Mag een webshop mij winkeltegoed geven na een retour?

Bij een geldige herroeping is terugbetaling via het oorspronkelijke betaalmiddel het uitgangspunt. Een ander middel kan als je daar uitdrukkelijk mee instemt. Bij betaling met een cadeaubon kan terugbetaling dus ook via die bon plaatsvinden.

Wat moet ik doen als een bon wordt geweigerd?

Vraag schriftelijk waarom de bon niet wordt geaccepteerd. Stuur het aankoopbewijs en de relevante voorwaarden mee, maar publiceer de code niet. Bewaar het antwoord en leg uit welke oplossing je vraagt.